Кумыкский мир

Культура, история, современность

Хоншум инанмаса да

Мени бек тамаша хоншум бар. Ол къуру къашларын тююп, гёзтюпден къарап, гьар-бир затгъа илинип, шекленип, кантыллап-зувуллап турагъан адам. Не затны хабарын чыгъарсанг да, нечакъы да яхшы, сююнч хабар болсун, гишини опуракъларын хоталайгъанда йимик, яманны ийисин, гьызын тапма къарай.

Бир гюн мен огъар: «Гёремисен, хоншум, къуру бизин гьакимиятны сёгюп турасан. Олар буса гележекни нечик ойлаша. Алдагъылар этген янгылышланы тюзлеме къарай», – деймен. Хасиятына гёре, къайтып бир онгмагъан затны айтып, яхшы ишни ямангъа айландыргъанча, мекенли, инамлы сёзлер булан узатаман.

– Республикабызда «Дагъыстанны тав бойлары» деген янгы ассоциация къурулгъан. Шону да аслу мурады – тавдан тюзге гёчюп гелген махлукъну ата юртларына гене къайтармакъ. Олар къайтмагъа муштарлы болсун учун, тав юртларда эки къабатлы эркин газы, суву булангъы уьйлер, асфальт тутулгъан ёллар, уллу-уллу маданият ва спорткъалалар, заводлар ва фабриклер, янгы школалар ва азарханалар къурулажакъ...

Лап ругьланып, гётеринки сёйлеп турагъанда, хоншум гьаман да йимик, мени хырт деп бёлюп къойду.

– Бизин гьакимият сёз берме, планлар къурма нече де бек уста. Тек арты гелмей къала. Никита Сергеевич биз 80-нчи йылларда коммунизмде яшажакъбыз деп тёшюне къагъа эди. Михаил Сергеевич гьар агьлюге эркин уьйлер ишлетип бережекбиз деп ант эте эди. Гьалигилени де шолардан башгъа ери ёкъ. Къойнубузну къызыл йымырткъадан толтурма бек бажаралар.

Мен бу ерде бары да гьакъыл-оюмну жыйып, ону имангъа гелтирме къарайман. Дадам Къоркъутну заманларына чыгъып гетме, о заманланы башчыларыны гюнагьларын гьалигилеге япама герекмей деп англатма къарайман. Ёкъ, шо заманда да къайпанмай, не къыйывсуз гишидир. Йылан йимик магъа тикленип:

– Мени атам колхоз девюрлерде болгъан бир жыйынны гьакъында кёп эсгере эди. Сагъа да шону айтмагъа сюемен, балики, шо заман инбашынгдагъы «къазан» ишлеме башлар. Гьали тынгла. Колхозну гьисап берив жыйыны. Алдынгъы межитни клубгъа айландыргъан бинада халкъ тыгъылып толгъан. Колхозну председатели мазаллы, бочке йимик адам: «Аявлу ёлдашлар, биз гьаракатыбызны гючлендирме герекбиз, шо заман дагъы да яхшы яшажакъбыз», – деп, залны оькюртюп турагъанда, бирден алда олтургъан тамазаланы бириси, эретуруп, председателни сёзюн бёлюп: «Сен чи дагъы да яхшы яшажагъынга шеклик этмеймен. Биз къачан яшажакъбыз, шону англат», – деген болгъан.

Арагъа сёз къошма къарасам да, хоншум къайдан къоя, бир де башгъа тюгюл уллу сагьнада сёйлейген ден.

– Унутгъан бусанг, эсинге салайым. «Тав», «Тюзлюк», «Тавтюп», «Янгыртыв» ... деп къычырыкълы атлар да тагъып бизде нече-нече сен макътайгъан ассоциациялар, программалар къурулду. Къайда гьали шо программалар? Къайда шолагъа гёрсетилген миллиардлар? Бу гезик де халкъгъа бир пайда да болмажакъ. Пайда болажакъ бюджет «сукараны» айланып, уллу къашыкълар да алып олтургъанлагъа.

Шону да айтып, хоншум, бирден токътап, бетиме къарап, къолун да силлеп, бурулуп гетди. Артда ойлашаман, арабызда булай адамлар бола туруп, биз бир заманда да янгы, адилли ва демократ жамият къуруп болмажакъбыз. Мен, мисал учун, шо ассоциациягъа гёрсетилеген дюньяны акъчасыны бир кепеги де урланмажагъына, тав бойлар янгы Швейцариягъа айланажагъына ва тюзлюкде къонгъан, гёчюп гелген халкъ, шагьарлардагъы исси уьйлерин де, эркин авлакъларын-бавларын да ташлап, ата-бабалары гёмюлген ерлерине къайтажагъына инанаман.


«Ёлдаш», 30.12.2012

Размещено: 06.04.2012 | Просмотров: 2552 | Комментарии: 3

Комментарии на facebook

 

Комментарии

Gatchina оставил комментарий 08.04.2012, 18:58
Comment
Воллагьи, Алав, сизин бек яхшы хоншугъуз бар! Олайлар кёп болсун. Гьюкюмат ва гьукумат иш юрютегенлер бек яхшы ёмакълар айтып гелген, айтып тура ва гележекде де айтажакъ. Бир гьукумат башчысы СССР -ни Темиркъазыкъ областьларына ерли гьабижай чачдырып да йибергени, 80-чи йылларда халкъ коммунизм женнетде яшажакъ деп ёмакълайды. Бизин халкъ о ёмакълагъа инанып тюгюлмю оьз топракълагъа ят халкъны къондургъаны? Тырнакъны учу чагъы да инанмагъа ярамай гьукумат ва гьукуматны ишчилерине ва олай ёмакълагъа!
... Тек макъаланы ошатдым - чебер адабият янындан къарап )
Last Edit: April 12, 2012, 15:24:16 by admin  
sadr оставил комментарий 08.04.2012, 21:19
Comment
2Gatchina. Алав инанагъан кюйгъе йымышакъ кюлкю (юмор) деп айтма ярай. :)
Gatchina оставил комментарий 09.04.2012, 00:53
Comment
Sadr ... Тюз айтасыз!!! Алав, йымшакъ кюлкюгюз артсын ).

Для комментирования на сайте следует авторизоваться.